Marco en zijn Family & Friends

Marco Tessers (46) ging op de foto met zijn vrouw Marscha en hun twee dochters, Larissa (18) en Kirsten (16). ,,Ik ben, om het voorzichtig te zeggen, niet altijd makkelijk voor ze geweest. Mijn PTSS heeft, ook bij hun, wel wat diepe kraters geslagen. Ze zijn er echter altijd voor mij, altijd betrokken. Ze zijn mijn alles.’’

Door Edward Swier

Marco besloot in 2015 hulp te zoeken. Jarenlang al wist hij dat er iets dwars zat. Maar het goed onder woorden brengen kon en wilde hij niet. Totdat zijn oudste dochter hem keihard met de waarheid confronteerde. ,,Ze zei: ik weet niet wat er net met je aan de hand was. Maar ik was heel bang voor je.’’ Zelf had hij weinig van de ruzie meegekregen. ,,Ik was de aanleiding ervoor kwijt, maar ook de heibel zelf. Ik had het gewoon helemaal niet meegekregen.’’

Het was de alarmbel die bij hemzelf moest gaan rinkelen. ,,Ik heb toen een of andere zelftest gedaan. Waar anderen werden aangespoord om over problemen te praten als ze 46 punten zouden scoren, zat ik tegen de 90. Dat was genoeg reden om naar de huisarts te gaan.’’

Het balletje ging daarna snel rollen. Hij kwam bij een psycholoog, kreeg hulp via het Veteraneninstituut, volgde groepstherapie. ,,Daar zat ik met jongens die naar Libanon, Afghanistan, Irak, Bosnië waren geweest. Ieder met een eigen verhaal, maar zoveel overeenkomsten. Ik had er veel profijt van.’’ Hoe moeilijk de omstandigheden ook, bij de groepsgesprekken vond hij de saamhorigheid terug die hem zo aanspraak tijdens zijn jaren in het leger.

,,Het is wel’’, zegt Marco onomwonden, ,,een lang en intensief traject. En ik loop er nog altijd, dat is nodig. Maar het gaat inmiddels een stuk beter. Dat ik straks, in 2021, met de Invictus Games ga meedoen, is daar een bewijs van. Ook daar vind ik trouwens die saamhorigheid, een heel prettig gevoel.’’

Hoewel hij, ook nu het evenement is uitgesteld tot 2021, tijdens de Invictus Games aan meerdere onderdelen zal meedoen, ligt zijn hart vooral bij het boogschieten. Hij ontdekte de sport tijdens een van de eerste open trainingen in Doorn. ,,Ik merkte meteen: daar wil ik mee doorgaan. Het werkt enorm goed bij mij. Die boog en ik, we horen bij elkaar. Normaal gesproken ben ik enorm ongeconcentreerd. Ik ben heel snel afgeleid, en als iets niet lukt raak ik snel gefrustreerd. Ik kan met veel dingen nog altijd niet echt goed omgaan. Maar heb ik die boog in mijn handen dan is dat allemaal net even anders. Die boog eist van me dat ik gefocust blijf. Anders vliegt zo’n pijl alle kanten op. Het boogschieten werk dus enorm therapeutisch. In al die tijd heb ik dat ding maar één keer aan de kant gegooid.’’

De oorsprong van zijn PTSS was niet moeilijk vast te stellen. Tussen 1993 en 2000 was Marco in dienst van de Landmacht. Hij beleefde missie op missie. Ging twee keer naar Bosnië, zat ook in Kosovo. Daar zag hij dingen die hem zwaar aangrepen. ,,Een aantal dingen heb ik zelfs mijn vrouw, die ook bij Defensie heeft gezeten, nooit verteld.’’

,,Ik kan er op zich wel redelijk goed over vertellen. In grote lijnen, de details laat ik achterwege. Die zijn te belastend, voor mezelf én anderen. Er zijn tijdens al die missies natuurlijk heel wat incidenten geweest. Sommige daarvan heb ik nu nog altijd niet helemaal op een rijtje. Maar ik heb geleerd om er mee om te gaan.”

Op het moment zelf kon hij zijn taken aan. ,,Je bent bezig, je mindset is anders. Zelfs een opeenstapeling van incidenten vind je bijna normaal. Een aantal keren is het behoorlijk kritiek geweest. Ik heb een gijzeling in een schoolgebouw meegemaakt en een ernstig schietincident.’’

Op een gegeven moment begon dat allemaal te knagen. ,,Ik wist dat er iets was, maar gaf er niet aan toe.’’ Tot hij zich in 1999 tijdens een oefening in het buitenland liet repatriëren. ,,Ik had een huis gekocht, noemde het heimwee. Ik kon niet altijd slapen, had paniekaanvallen.’’

Eenmaal uit het leger dacht Marco de draad in het normale leven wel op te kunnen pakken. ,,Ik sliep wel onrustig, had last van angstzweet, maar had voor de buitenwacht nergens last van. Als collega’s zich om me bekommerden, wuifde ik het weg.’’

Tot die bewuste dag dat zijn dochter zei bang te zijn voor hem. ,,Dat was voor mij toch de druppel. Ik heb twee supertoffe meiden, waar ik heel veel aan heb. En voel me er, ook nu nog, dan ook heel schuldig over. Het schuldgevoel zit er nog steeds. Als ik in de stad met ze loop, letten ze altijd op me. Ze helpen me, voelen zich verantwoordelijk voor me. Terwijl ze lekker moeten willen shoppen. Ik moet op hun letten, niet andersom.’’

Dat hij PTSS heeft, houdt hij niet geheim. ,,Daar is geen reden voor. Ik ben een open boek, tenminste zolang ik het zelf kan regisseren. De schaamte ben ik ook al voorbij. Al moet ik eerlijk zeggen dat het knap waardeloos is als je de hele dag thuis in Lelystad zit. Ik ben volledig afgekeurd, liefst zou ik wel weer wat oppakken. Aan de andere kant, ik moet ook erkennen dat ik nog niet alles kan. Ik probeer nu thuis elke dag één huishoudelijke taak te doen. Op een goede dag lukt het me het hele huis te stofzuigen, maar soms is het vasthouden van een stofdoek me al te veel.’’

Marco wil niet dramatisch doen. Maar zegt er nog te zijn dankzij zijn vrouw en kinderen. ,,Ze zijn mijn alles. Ze zijn zo betrokken, zijn er altijd voor mij. Zijn er ook altijd geweest. Het is de reden dat ik aan de gang ben gebleven. Zonder hun had ik allang, hoe zal ik het zeggen, een tuintje op mijn buik gehad.’’

Zijn vrouw Marscha kreeg heel wat met hem te stellen. ,,We hebben samen ook relatietherapie ondergaan. Ik ben blij dat zij zo stevig in haar schoenen staat. Dat ze altijd voor ons is blijven gaan. Ik weet niet of ik in haar positie die kracht had gehad. Ze heeft me altijd gemotiveerd, soms met harde hand. Daar ben ik haar heel dankbaar voor.’’

,,Die twee meiden wil ik het liefst niet met alles belasten, die moeten ook gewoon lekker jong kunnen zijn. Maar ze zijn in de loop der jaren toch wel min of meer mijn hulphonden geworden, zo bestempel ik ze soms weleens gekscherend. Ze gaan voor me staan, en achter me. Houden me uit de wind als het lastig wordt. Dat is heel fijn. Ik ben ook supertrots dat ze allebei op de foto wilden.’’


Portretten: Ed O’Mahoney

Meer Nieuws

De Invictus Games Den Haag vinden plaats van 29 mei tot 5 juni 2021

De Invictus Games Den Haag vinden plaats van 29 mei tot 5 juni 2021

Een update over de uitgestelde Invictus Games The Hague 2020

Een update over de uitgestelde Invictus Games The Hague 2020

Invictus Games Stories

Invictus Games Stories