Alles over sport #9 – Wielrennen en Handbiken

Tot onze spijt kunnen ook, als gevolg van de Covid-19 pandemie, in 2021 de Invictus Games niet doorgaan. Maar, we komen terug! In 2022 worden de Invictus Games, van 16-22 april, alsnog gehouden. En tot die tijd zullen we er, met z’n allen, het beste van maken. De sporters van de deelnemende landen die geconfronteerd zijn met uitstel van het evenement blijven, met steun van ons allen, wel in training voor hun favoriete sporten. De afgelopen maanden hebben we op deze plek telkens een sport uitgelicht, aan de hand van gesprekken met Invictus-deelnemers. Voor de negende en laatste aflevering, die over wielrennen en handbiken gaat, spraken we met Janno Lepik (Estland) en Lindsay Thomas (Nieuw-Zeeland).

Door Edward Swier

Van worstelen naar handbiken

Op jongere leeftijd was Janno Lepik (nu 36) een worsteltalent. De Est deed aan Grieks-Romeins worstelen, was lid van de nationale juniorenselectie van zijn land. ,,Ik wist dus wel hoe het was om op hoog niveau te sporten. En hoe ik mezelf moest uitdagen. Maar, na mijn ongeluk op missie in Afghanistan heb ik een tijd niets aan sport en training gedaan.” Senior sergeant Janno raakte zijn beide benen, tot boven de knie, kwijt toen hij tijdens zijn tweede missie in Afghanistan gewond raakte door een IED, een Improvised Explosive Device. ,,In 2017 ben ik begonnen met handbiken. Het Estse defensiekorps was bezig met het samenstellen van een team voor de Invictus Games in Toronto en ik besloot daar wel deel van uit te willen maken. Daarom ben ik weer gaan trainen.”

,,Ik had er meteen plezier in. Handbiken is leuk, omdat je het buiten kunt doen. Ik voel de frisse lucht, ben graag in de natuur. Natuurlijk wisselen de weersomstandigheden geregeld, en train ik ook weleens in de regen of de wind, maar ook dat bevalt me wel. De techniek van handbiken is niet heel erg moeilijk. Je moet een sterk bovenlijf, en vooral ook sterke armen hebben. In de fitnesszaal concentreer ik me dan ook op het versterken van mijn bovenlichaam. Het is wel van belang om ook op je balans te trainen. In de bochten, met hoge snelheid, moet je natuurlijk toch goede controle over je fiets houden, en zorgen dat je niet valt.”

Herstellen door middel van sport

Janno vervolgt: ,,Tijdens mijn herstelproces heeft sport me een heel stuk de goede kant op geholpen. Door te trainen heb ik natuurlijk een betere conditie en houd ik ook mijn gewicht beter in balans. Bovendien krijg ik een goed gevoel van het trainen. Daarnaast krijg ik door het sporten een sterker lichaam, wat me ook weer helpt bij het lopen met protheses. Ik kan me nog herinneren dat ik, toen ik bijkwam uit mijn coma, niet eens de kracht had om mijn hand op te tillen of te zitten. Dankzij het doen van oefeningen ben ik steeds een stukje verder opgeknapt. Mijn lichaam werd sterker, ik kon de dingen weer zelf doen. Daarna ben ik gaan sporten en werd ik nog veel sterker. Dat had ook een positief neveneffect. Omdat je sterker wordt en je beter gaat voelen, wordt ook je mentale conditie beter. Je kunt weer veel meer dingen aan.”

,,Covid-19 heeft mijn sportieve plannen overigens niet heel erg veranderd. Tuurlijk, de invictus Games werden uitgesteld, maar ik kon blijven trainen. Ik train gemiddeld vijf tot zes keer week. Ik fiets, fitness en doe aan zitskiën. Afgelopen winter hadden we veel sneeuw in Estland. Dus deed ik de nodige fietstrainingen binnen en ben ik vaker dan anders gaan skiën. Natuurlijk zijn wel alle trainingskampen en wedstrijden uitgesteld, maar mijn solotrainingen op de handbike kan ik gewoon doen. Helaas is er geen andere handbiker in Estland waar ik mee kan trainen. In de fitnessruimte is mijn coach er wel bij. Omdat ik op de nationale lijst met Paralympische atleten sta, ik doe onder meer ook mee aan de Wk paracycling, kan ik daar ook terecht als de fitnesszalen voor het gewone publiek gesloten zijn.”

,,Ik kijk overigens wel uit naar 2022, naar de Invictus Games in Den Haag. Dat de Games al twee keer zijn uitgesteld is natuurlijk jammer, maar de gezondheid en veiligheid van de mensen staat voorop. Daarom heb ik ook alle respect voor de beslissing om een andere datum te kiezen. Bovendien huldig ik het principe: hoe langer je ergens op moet wachten, hoe meer plezier je eraan beleeft als het eindelijk zover is.”

Sport geeft je een doel

In 2008, net terug van een uitzending naar Afghanistan, besloot Lindsay Thomas (nu 48) een racefiets te kopen. ,,Ik was vooral van plan er mijn dagelijkse verkeer op te doen, naar mijn werk. En dan misschien zo nu en dan een evenementje, zoals een wegwedstrijd of een triatlon.” De Nieuw-Zeelander is inmiddels echter veel serieuzer met het fietsen aan de slag gegaan dan hij ooit had gedacht. Dat hij lid is van het team dat uitkomt op de Invictus Games speelt bij die verandering een grote rol.,,Ik deed het vooral voor de lol, had nog nooit een serieuze fietstraining gedaan. De techniek van het fietsen is natuurlijk niet zo moeilijk, maar het is wel een uitdaging om snel te worden. Ik concentreer me daar ook specifiek op op de hometrainer en ergometer, probeer dan een vast tempo aan te houden.”

,,Tegenwoordig ben ik elektricien in het Nieuw-Zeelandse leger. Ik ben er op mijn zeventiende begonnen, was twee jaar later actief als chauffeur op een lichte tank. We hadden een nachtelijke oefening, zonder licht en nachtkijkers, waarbij we opeens van een negen meter hoge heuvel vielen. De Crew Commander is bij dat ongeluk omgekomen. Het ongeluk heeft me zeer geraakt en achtervolgt me nog steeds. In 1997 ben ik omgeschoold tot elektricien’’, aldus Lindsay, die in 2018 een volgende tik te verwerken kreeg. ,,Er werd kanker in mijn rechternier geconstateerd. De chirurgen zijn er in geslaagd de nier en de tumor te verwijderen, waardoor ik geen chemo of andere behandelingen hoefde te volgen.”

Lindsay is ook een zeer begenadigd karateka, die voor zijn sport ook in Japan beoefent. Hij is bij de Invictus Games actief op vier onderdelen, heeft sport omarmd als een belangrijk onderdeel van zijn herstel. ,,Ik heb er enorm veel lol in. En het helpt enorm om je mentale gesteldheid te verbeteren. Sport geeft je een doel, iets om je op te focussen.”

Trainen tijdens de lockdown

Tijdens de strengste Covid-19-maatregelen sloeg Lindsay Thomas zich, wetend dat de Invictus Games werden uitgesteld maar hij wel wilde blijven trainen, er goed doorheen. ,,Als defensiepersoneel ben je wel gewend om je te houden aan regels en restricties, op uitzending is alles ook streng gereguleerd. Je past je aan en gaat weer verder.

Wel had ik de pech dat mijn wegfiets tijdens de zwaarste lockdown op de basis stond en ik er in die periode niet bij kon. Ik had wel een mountainbike thuis, die heb ik gebruikt voor de trainingen. Inmiddels kan ik mijn meeste individuele trainingen, de lange afstanden, wel weer gewoon op de wegfiets doen. Mijn intervals doe ik vaak op de ergometerfiets in de sportzaal. Ik train vaak op de rondweg rond en in het Linton-kamp, die wegen zijn een stuk veiliger dan de openbare weg.”

,,Ik zal in Den Haag, naast het wielrennen, ook meedoen aan het roeien, powerliften en handboogschieten. Ik trainde zes dagen in de week. Uiteindelijk heb ik een soort mini-fitnesszaal in mijn eigen garage opgezet, met alle spullen die ik al had. Bovendien is een van onze coaches erin geslaagd om voor de wielrenners binnen de Nieuw-Zeelandse Invictus-ploeg een zogeheten smarttrainer te regelen. Dat is echt een game changer. Daardoor kan je thuis trainen, met anderen. Dat gaf een hele nieuwe dynamiek aan onze trainingen”, aldus Lindsay, die overigens als hij moet kiezen uit zijn vier IG-sporten een lichte voorkeur voor het roeien heeft. ,,Het is kort, scherp en je moet bij het korte nummer alles in één minuut geven. Het wielrennen vind ik vooral fijn omdat het zo goed helpt om je fitheid te verbeteren, en omdat het een lage impact op je gewrichten heeft.”

Lindsay Thomas was al eens in Nederland en kijkt uit naar de hernieuwde kennismaking met het land. ,,Het was hartverscheurend dat het evenement werd uitgesteld, na alle training die we erin gestopt hadden. Het was ook lastig om daarna gemotiveerd te blijven. Het is fijn dat er nu een datum voor 2022 is, dat aan die onzekerheid een einde is gekomen. Ik heb echt enorm veel zin in om terug te keren in Nederland.”

Meer Nieuws

Invictus Games Nederland

Invictus Games Nederland