Alles over sport: #6 – Powerliften

Tot onze spijt kunnen ook, als gevolg van de Covid-19 pandemie, in 2021 de Invictus Games niet doorgaan. Maar, we komen terug! In 2022 worden de Invictus Games alsnog gehouden. En tot die tijd zullen we er, met z’n allen, het beste van maken. De sporters van de deelnemende landen die geconfronteerd zijn met uitstel van het evenement blijven, met steun van ons allen, wel in training voor hun favoriete sporten. Ook de komende maanden zullen we op deze plek telkens een sport uitlichten, aan de hand van gesprekken met Invictus-deelnemers. Voor aflevering 6, die over powerliften gaat, spraken we met Heidi Dalhuisen (Nederland), Katrin Tukkia (Estland) en Beth King (Verenigde Staten).

Door Edward Swier

Powerliften. Het lijkt zo’n sport waar je louter krachtpatsers warm voor kunt krijgen. Maar niets is minder waar. In aanloop naar de volgende Invictus Games zijn er in elk deelnemend land altijd wel weer teamleden zonder historie in de sport, en vaak (aanvankelijk) ook zonder een enorme spiermassa, die zich op deze specifieke tak van het gewichtheffen storten. En met succes. Uiteindelijk krijgt iedereen de techniek onder de knie, uiteindelijk scoort ook iedereen – op zijn niveau – zijn of haar best mogelijke resultaat.

Tijdens de Invictus Games wordt standaard één van de vele varianten van het gewichtheffen beoefend: de bench press. Bij deze vorm van powerliften ligt de deelnemer met zijn schouders op een bankje, waarna hij of zij het gewicht – dat daarvoor nog in een standaard ligt – eerst tot op de borst laat zakken en vervolgens weer uitstoot totdat de armen gestrekt zijn. En dat is niet alleen een kwestie van kracht, maar ook van techniek.

De kracht van Heidi

”Op zich lijkt de techniek natuurlijk niet moeilijk: je pakt een stang, haalt ‘m uit het rek, laat hem zakken en duwt hem weer omhoog. Maar, er komt enorm veel bij kijken om zoveel mogelijk kracht onder de halter te krijgen en deze zo efficiënt mogelijk omhoog te duwen. Het zit ‘m niet alleen in kracht in je borst of armen. Wat te denken van het ‘bracen’ bijvoorbeeld. Dat is een term voor het schrap zetten van letterlijk je hele lichaam. Je doet het dus niet zomaar even.

Ik werkt sinds 2004 bij defensie in Nederland. En in 2010 ben ik op uitzending naar Tarin Kowt in Afghanistan geweest. Door mijn ervaringen daar heb ik PTSS opgelopen. Hiervoor volg ik al een aantal jaren een intensief traject. Bovendien heb ik in 2011, bij een ongeval met mijn eigen paard, mijn pols gebroken. Zes operaties verder is mijn mobiliteit ernstig beperkt, mijn polsgewricht is vastgezet. Deze beperking is vervelend, maar lang niet zo erg als mijn PTSS.

Omdat mijn pols is vastgezet met een plaat en schroeven beperkt me dat nadrukkelijk bij mijn bewegingen en krachtoverbrenging in mijn arm en hand. Dat ik wel kan powerliften bewijst mij echter dat ik nog steeds ‘meedoe’.”

Explosiviteit

“Ik deed voorheen niet aan powerliften, ik heb het opgepakt omdat het één van de sporten tijdens de Invictus Games is. Wel ben ik in 2015 gestart met CrossFit. Daar zitten veel elementen in die mij op sportief gebied aanspreken, door de complexiteit en de explosiviteit. Die elementen, die heel goed bij mijn persoon passen, zitten ook in het powerliften.”

“Helaas zie ik door alle Covid-19 maatregelen mijn collega-teamleden van de Nederlandse Invictus Games-ploeg niet of nauwelijks. Dat is echt een gemis. Maar ik kan gelukkig wel doortrainen. Mijn begeleidingsteam zorgt ervoor dat ik binnen alle maatregelen die gelden, kan trainen. Bij ‘BOX – kracht en conditie’ in Hardenberg word ik 1-op-1 begeleid door een heel team van #beweegbazen (specialisten) op zowel sportief, fysiek als mentaal gebied.”

“Mijn trainers bij BOX hebben een heel schema voor mij uitgedacht en daar houd ik mij goed aan. Zij moeten mij soms gigantisch pushen, maar ook minstens net zo vaak begrenzen. Ik wil heel graag elke dag meer, beter en zwaarder. Zij helpen mij om de progressie zo groot mogelijk te houden. Tuurlijk heb ik mindere en betere dagen, maar die zijn inherent aan training. We hebben allemaal wel eens onze dag en voelen ons dan sterker dan ooit tevoren. Hopelijk komt die dag ook op de Invictus Games en zet ik daar mijn beste resultaat neer!”

“Ik vind het overigens bijzonder eng om mee te doen. Ik moet een prestatie neerzetten, kan me nergens achter verschuilen en ben ‘ineens’ het middelpunt van belangstelling. Tegelijkertijd is het een gigantische uitdaging om het dan toch te doen.”

Herstel en zelfbeeld

“Ik wil de Invictus Games echt gebruiken in mijn herstelproces. Dit is op zich al een pittig doel omdat ik zelf een behoorlijke hoge prestatiedrang heb die mij regelmatig in de weg zit. Maar juist daarom heb ik voor powerliften en indoorroeien gekozen. Ze dagen me mentaal en fysiek uit, en helpen me mijn doelen hopelijk te halen. Sport is erg belangrijk tijdens mijn herstelproces. Als ik niet sport, merk ik dat ik minder energie overhoud om de dag door te komen. Regelmatig trainen helpt mij om mijn energie te kanaliseren en zo ook volle bak te kunnen werken aan mijn herstel. Op goede dagen stimuleert het me om door te gaan en op mindere dagen kan ik juist mijn frustratie even kwijt en dat kan soms opluchten. Het draagt ook bij aan een dagelijkse structuur en discipline waardoor ik meer rust in mijn hoofd creëer. En doordat je sterker wordt, verandert je zelfbeeld ook langzaamaan mee in positieve zin.”

Katrin doet bijna alles

Katrin Tukkia: “Ik sport eigenlijk al mijn hele leven. Het is begonnen met hardlopen, fietsen en zwemmen. En op dit moment doe ik ‘bijna alles’, behalve balspellen. Een jaar of vijf terug ben ik ook gestart met powerliften, het was onderdeel van mijn trainingen op de sportschool. In die tijd concentreerde ik me op indoorroeien en kwam de vraag op: waarom niet eens powerliften proberen? Dat was overigens nog wel een uitdaging. Want ik heb een trauma aan mijn linkerarm, er is onder meer een gedeeltelijke van mijn pink geamputeerd. Sport is mede daarom juist ook zo belangrijk in mijn leven. Het speelt een hoofdrol in elk herstelproces.”

“Overigens vind ik de techniek van het powerliften niet moeilijk ofzo. Maar je moet er wel heel goed je hoofd bijhouden. Het trainen met gewichten zorgt er bovendien voor dat je lichaam verandert. Ik geloof en hoop dat ik sterker en gespierder ben geworden, hou wel van ‘sterke meisjes’. Ik voel me er in ieder geval sterk en krachtig door. Het indoorroeien en powerliften ondersteunen elkaar. Ze zijn beide goed voor het bovenlichaam. Je merkt wel dat het de ene dag beter gaat dan de andere, dat is ook afhankelijk van waar je zit qua training. Is het bijvoorbeeld een opbouwfase, of een hersteltraining.”

“Hoewel ik de afgelopen tijd mijn teamgenoten wel kon ontmoeten, is mijn training door Covid-19 wel veranderd. Maar dat had meerdere redenen. Zo heb ik onder meer vanwege een ontsteking aan mijn schouders minder kunnen doen. We hebben een behoorlijk goede sportschool op onze campus, dat is voor mij aan de overkant van de straat. Bovendien heb ik ook thuis getraind. Ik kijk uit dat we weer kunnen reizen en bijvoorbeeld ook naar Nederland kunnen komen voor de Invictus Games.”

Beth kreeg weer hoop

Beth King: “In het begin vond ik powerliften letterlijk overweldigend. Ik had nog nooit iets met gewichtheffen gedaan. Er waren zoveel dingen waar je aan moest denken. Zoals: hoe leg je je schouders op de bank, hoe pakken je handen de stang vast, wat is je nekpositie en hoofdpositie, hoe reguleer je je ademhaling. Maar hoe meer ik het doe, hoe gemakkelijker het wordt. En leuker. Ik ben in november 2019 met powerliften begonnen, als de laatste van een reeks sporten. Toen ik begon met de eerste voorbereidingen op deelname aan de Invictus Games dacht ik dat ik alleen maar een wielrenner was. Toen ik daarmee begon, voelde ik mezelf als het ware herboren worden. Ik kreeg mijn vrijheid terug, kreeg weer hoop. Na enige aanmoediging van teamgenoten en coaches heb ik daarna telkens een sport toegevoegd en verbaasde ik mezelf dat ik veel meer kon dan ik aanvankelijk dacht. Inmiddels zijn het er zes. En dat is genoeg, want je moet ook de tijd vinden om ervoor te trainen.”

“Het doel is om zes dagen per week te trainen, maar dat is niet altijd een haalbaar doel. Vanwege mijn medische problemen is het op sommige dagen een prestatie om gewoon uit bed te komen. Ik moet respecteren dat ik alles geef wat ik heb wanneer ik kan, maar op sommige dagen is het beste wat ik kan doen mijn lichaam respecteren en rusten. Ik ben gewond geraakt tijdens een missie boven de Pesh-riviervallei in Afghanistan. Ik behoorde tot de crew van een Chinook die geraakt werd door een raketwerper. Dat heeft geleid tot Traumatic Brain Injury (TBI) en schade aan mijn ruggenwervels.

Ik ben vier dagen per week te vinden in de gym. Daar kan ik onder meer de spiergroepen die ik voor het powerliften nodig heb trainen. Maar ik wil ook nog minstens twee dagen per week in mijn rolstoel oefenen. Hoewel het door de Covid 19-maatregelen natuurlijk een stuk lastiger is om te trainen, ben ik wel vindingrijk geweest en maak ik onder meer nog altijd mijn rondjes. Helaas woon ik niet in de buurt van een van mijn teamgenoten, dus al mijn trainingen zijn solo. Wat bovendien een grote impact heeft, is dat nagenoeg alle evenementen zijn geannuleerd. Normaal gesproken gebruik ik die als graadmeter, om te kijken waar ik sta en hoeveel er nog moet gebeuren om mijn doelen voor de Invictus Games te halen. Dat is nu meer gissen.”

Meeste uitdaging

“Voor mij is het powerliften overigens waarschijnlijk de meest uitdagende van alle sporten. Vanwege mijn neurologische problemen is de rechterkant van mijn lichaam aanzienlijk zwakker dan de linkerkant en gaat het dus niet vanzelf om de halter gelijkmatig op te tillen. Niets anders dan mijn training, mijn tijd en mijn toewijding zullen me helpen om dat voor elkaar krijgen. Wat ik eruit haal, houdt dus rechtstreeks verband met wat ik erin leg. Maar, alles is mogelijk. Ik denk dat ik daarom verliefd ben geworden op powerlifting. Mijn eerste lift was slechts 80 pond. Ik was niet blij met dat resultaat, dus ik ben harder gaan trainen. Maar, je moet wel accepteren dat je maar langzaam progressie boekt. Als je te grote sprongen denkt te kunnen maken, zal je falen. Ik heb dankzij hulp van mijn coaches ontdekt dat er wel degelijk vooruitgang te boeken is, dat heeft me een stuk zelfverzekerder gemaakt. Sport is al met al erg belangrijk voor mijn herstel. Het heeft me ook doen inzien dat ik nog steeds alles kan doen, dat ik me alleen maar enigszins heb moeten aanpassen. Ik ben niet minder dan de persoon die ik voor mijn verwondingen was. Ik hoef me niet klein te maken. Het is jammer dat ik daar pas later achter ben gekomen. Eigenlijk had ik het sporten meteen op moeten pakken, dat had mijn herstel aanzienlijk bevorderd.”

Meer Nieuws

Alles over sport: #7 – Rolstoelbasketbal

Alles over sport: #7 – Rolstoelbasketbal

Boodschap van de Founding Partners

Boodschap van de Founding Partners

De Invictus Games Den Haag opnieuw uitgesteld

De Invictus Games Den Haag opnieuw uitgesteld